PDA

View Full Version : Chinh phụ ngâm khúc của TC


vietnc
17-11-2010, 05:15 PM
Bài này là khúc ngâm của người chinh phụ, lo lắng cho người chồng nơi chiến trường, chân sơn bóng núi, cũng nói lên cảnh mẹ già con dại ở chốn làng quê, nỗi vất vả mà người vợ phải vượt qua,… Tháng ngày trôi qua trong nỗi trống trải cô đơn, nhớ nhung, nhan sắc phai nhạt, đau đáu mong ngày chồng bình yên trở về.

Bài này được PGS. Ninh Viết Giao sưu tầm ở xã Thanh Long, huyện Thanh Chương. Cố Tải đọc cho ghi.

Tiêu đề của bài vè này trong cuốn Kho tàng vè xứ Nghệ của PGS Ninh Viết Giao ghi là: Chàng đi đội lĩnh quân ân. Tôi đọc bài này thấy có ảnh hưởng bởi Chinh phụ ngâm khúc của tác giả Đặng Trần Côn nên tự tiện đặt là Chinh phục ngâm khúc của Thanh Chương. Thấy đây là một bài khá hay, đưa lên đây để mọi người cùng xem.

Giời đất một vầng
Bắc Nam đôi ngả
Phận đàn bà như hoa nở mùa xuân
Gió hiu hiu quấn bức màn quần
Kìa chăn gối phòng loan vắng vẻ
Thiếp những mong tam hòe ngũ quế[1]
Chàng ra đi luống đã sáu đông
Thiếp ở nhà những ngóng cùng trông
Xin giữ chàng tấm tình chung là đạo
Vua ban cho súng gươm áo mão
Chữ tung hoành nam bắc đông tây
May ra gặp hội rồng mây
Bảy mươi hai thang quản chày là bao
Thiếp rày luống những khát khao
Biết rằng chàng đóng nơi nao mà tìm
Khen ai khéo bảo bề trên
Chàng đi bóng đá chân chim hả giời
Cho vua bắt lính chồng tôi
Bắt đi đóng ở quê người đường xa
Lấy ai phung dưỡng mẹ già
Nuôi con bảo vợ ở nhà trời ôi
Đêm qua hết đứng lại ngồi
Chiêm bao lẩn quất, hồn mai mơ màng
Những khi tựa vách treo đèn
Nhớ lang quân vẫn để bên dạ này
Vì dù có cánh mà bay
Bay lên trời hỏi sự này làm sao
Đêm ngày tưởng vọng khát khao
Lang quân vui thú biết bao giờ về
Cho tôi giữ đạo tương tề
Một là tính hiếu hai là tấm Thân ái,
Chàng đi đội lĩnh quân ân
Thiếp xin vẹn chữ Tấn Tần hợp duyên
Chàng đi vạn lý quan xuyên[2]
Quí hồ hai chữ bình yên thiếp mừng
Chữ rằng đồng tịch đồng sàng
Phu thê là đạo tao khang ở đời[3]
Chàng đi năm sáu năm giời
Đi thì lặn suối, giữa vời trèo non
Vua ban súng đạn vai mang
Đem thân đi đóng đường trường xa xôi
Mẹ già chàng để thiếp nuôi
Chàng đi ra lính cho rồi sáu đông
Phận thiếp giữ chữ tam tòng
Khó khăn thiếp biết gánh gồng làm sao
Một mình tựa chốn phòng đào
Thương mình vả lại khát khao duyên dáng
Lên quan rộng phép mà thương
Cho chồng về chốn quê hương thăm nhà
Trước thời thăm hỏi mẹ già
Sau thời phu phụ dàn hòa đôi câu
Kẻo tội võ võ lo âu
Biết rằng chàng đóng xứ đâu bây giờ
Cảm mong cá nước duyên ưa
Mua vui với bóng, thẫn thờ với hoa
Chàng ơi phận thiếp ở nhà
Quẩn quanh hôm sớm mẹ già con thơ
Đã bao năm tháng đợi chờ
Một mình vò võ canh khuya mơ màng
Cùng ai than thở thở than
Mẹ già đầu bạc, da mồi, răng long
Con thời trứng nước ấu trùng
Đêm ngày lo lắng đau lòng thiếp thay
Có chăng chàng ở đâu đây
Thiếp xin mượn cánh đi tìm tới nơi
Phòng hương năm sáu năm rồi
Mình tôi vò võ nào ai biết gì
Thiếp như hoa nở một thì
Xin chàng hãy nghĩ thiếp thì đội ơi
Mưa sầu gió thảm từng cơn
Lấy ai chực phận thờn bơn bây giờ
Quản bao ngày tháng đợi chờ
Chàng đừng ăn ở thờ ơ dạ vàng
Sáu đông mãn hạn nhà vương
Vợ chồng ta lại bàn hoàn quấn đôi
Nói ra sợ chị em cười
Cho nên thiếp phải mua vui bán sầu
Khi tựa gối, lúc mày chau
Lấy ai mà kể gót đầu chàng ơi!
Ví dù bắt lính đàn bà
Thiếp thời đi đỡ chàng vài ba năm
Thương ai còn có vơi dần
Thiếp thương chàng biết mấy muôn phần cho nguôi
Ai về đường ấy hôm nay
Thiếp xin gửi bức thư này tới nơi
Ngưu Lang, Chức Nữ trên giời
Một năm còn được gặp chơi một lần
Thiếp là phận gái dưới trần
Mấy năm rồi chẳng biết cái xuân là gì
Phật kia là đấng từ bi
Có thương đến kẻ cách lìa khát khao
Thiếp nay một tuổi một cao
Phôi pha nhan sắc má đào chàng ơi
Thôi đừng tưởng gió trông mây
Phượng hoàng có nghĩ tới cây ngô đồng
Một mình lạnh ngắt đêm đông
Chăn loan nửa đắp, nửa mong, nửa chờ
Buồng hương lặng ngắt như tờ
Thương chàng sớm tối bơ phờ đăm chiêu
Cơm ăn thất thểu ít nhiều
Trông ra bóng đã xế chiều qua sân
Dạ như cắt, ruột như dần
Thương chàng gió bấc mưa dầm càng thương
Chàng ơi cách trở đường trường
Trong cho mãn hạn hồi hương thanh nhàn
Thiếp nay phận gái hồng nhan
Sáu đông chực tiết hoa tàn hương bay.

Chú thích
1. Tam hòe ngũ quế: Trong câu Vương thị tam hòe, Yên Sơn ngũ quế. Vương Hộ đời Tống trồng ba cây hòe trước sân, Đậu Vũ Quân ở đất Yên Sơn, cũng người đời Tống có năm cây quế, ý nói con cái hai nhà đều là quý tử
2. Chỉ người đi xa quê qua nhiều quan ải và sông nước, ý nói trải qua nhiều chỗ nguy hiểm. Vạn thủy thiên sơn cũng là nghĩa này
3. Tao khang: trong chữ Tao khang cihr thê bất khả hạ đường người vợ tấm cám không nên để nằm nhà dưới. Ở đây có nghĩa: Vợ chồng khăng khít, chung thủy luôn luôn tôn trọng lẫn nhau